KLAUZULE NIEDOZWOLONE

Klauzule niedozwolone są to nieuzgodnione z konsumentem postanowienia umowy, regulaminu lub ogólnych warunków, które kształtują jego prawa i obowiązki w sposób sprzeczny z dobrymi obyczajami, rażąco naruszając jego interesy. Jeśli umowa zawiera postanowienie będące klauzulą niedozwoloną postanowienie to nie wywiera żadnych skutków. Umowa jest wykonywana tak jakby to postanowienie nie było w niej zawarte.

Za klauzulę niedozwoloną nie mogą być jednak uznane postanowienia określające cenę lub wynagrodzenie, jeżeli zostały one sformułowane w sposób jednoznaczny.

W razie wątpliwości uważa się, że niedozwolonymi postanowieniami umownymi są te, które w szczególności:

  • uzależniają zawarcie umowy od przyrzeczenia przez konsumenta zawierania w przyszłości dalszych umów podobnego rodzaju,

  • uzależniają zawarcie, treść lub wykonanie umowy od zawarcia innej umowy, nie mającej bezpośredniego związku z umową zawierającą oceniane postanowienie,

  • uprawniają przedsiębiorcę do jednostronnej zmiany umowy bez ważnej przyczyny wskazanej w tej umowie,

  • wyłączają obowiązek przedsiębiorcy zwrotu konsumentowi uiszczonej zapłaty za świadczenie nie spełnione w całości lub części, jeżeli konsument zrezygnuje z zawarcia umowy lub jej wykonania,

  • pozbawiają wyłącznie konsumenta uprawnień do rozwiązania umowy, odstąpienia od niej lub jej wypowiedzenia,

  • zastrzegają dla kontrahenta uprawnienie wypowiedzenia umowy zawartej na czas nieoznaczony, bez wskazania ważnych przyczyn i stosownego terminu wypowiedzenia,

  • nakładają wyłącznie na konsumenta obowiązek zapłaty ustalonej sumy na wypadek rezygnacji z zawarcia lub wykonania umowy,

  • przewidują wyłącznie dla kontrahenta jednostronne uprawnienie do zmiany, bez ważnych przyczyn, istotnych cech świadczenia,

  • przewidują uprawnienie kontrahenta do określenia lub podwyższenia ceny lub wynagrodzenia po zawarciu umowy bez przyznania konsumentowi prawa odstąpienia od umowy.

Prezes Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów na swojej stronie internetowej prowadzi rejestr postanowień umownych, które zostały uznane za klauzule niedozwolone – www.uokik.gov.pl

Przykładowe klauzule niedozwolone:

  • UBEZPIECZENIA: "Ustalenie wartości szkody (w przypadku wybrania wariantu kosztorysowego) następuje na podstawie wyceny dokonanej przez ubezpieczyciela. Wyceny dokonuje się w oparciu o zasady systemu Audatex (bez uwzględnienia podatku VAT)" - poz. 2012 Rejestru,

  • USŁUGI: "Sądem właściwym dla rozpatrywania sporów wynikłych z umowy jest Sąd właściwy dla siedziby sklepu" - poz. 1996 Rejestru,

  • USŁUGI BANKOWE: "Do podstawowych obowiązków Kredytobiorcy należy: (…) powiadamianie MultiBanku o wszelkich okolicznościach mogących mieć wpływ na sytuację finansową Kredytobiorcy, w szczególności o obniżeniu dochodów mogących mieć wpływ na terminową spłatę Kredytu" - poz. 1987 Rejestru,

  • USŁUGI INTERNETOWE: "Dostawca nie ponosi żadnej odpowiedzialności z tytułu strat jakie może ponieść Abonent na skutek przerw w działaniu sieci lub nieprawidłowego działania jej urządzeń" - poz. 1985 Rejestru,

  • TURYSTYKA: "Organizator zastrzega, że będzie rozpatrywał reklamacje, jeżeli w trakcie trwania imprezy przedmiot reklamacji był na piśmie zgłoszony pilotowi, przedstawicielowi biura lub kontrahentowi" - poz. 1971 Rejestru,

  • POŚREDNICTWO NIERUCHOMOŚCI: "Zamawiający zobowiązuje się nie kontaktować z właścicielem nieruchomości wskazanym przez Pośrednika bez jego wyraźnej zgody" - poz. 1932 Rejestru,

  • DEWELOPERZY:

  1. "Cena Nieruchomości Nabywcy może ulec zmianie, jeśli po zakończeniu budowy okaże się, że powierzchnia Mieszkania ulegnie zmianie w stosunku do powierzchni przewidzianej w Projekcie Mieszkania o więcej niż 3%. Spółka powiadomi Nabywcę o wysokości i terminie dopłaty lub zwrotu kwot, wynikających z powyższej różnicy" - poz. 1860 Rejestru,

  2. "Sprzedający zobowiązuje się odpłatnie prowadzić na koszt Kupującego zarząd i administrację przedmiotowej nieruchomości (budynku i gruntu), począwszy od dnia przekazania lokalu Kupującemu do użytkowania oraz przez okres 36 miesięcy od momentu ustanowienia odrębnej własności dla ostatniego lokalu mieszkalnego na osiedlu Chabrowym 2 etap. Powyższe obowiązki Sprzedający może przenieść na osobę trzecią." - poz. 1642 Rejestru,

  3. "Sprzedający zobowiązuje się zakończyć budowę do 31.12.2007 r. Termin ten może ulec zmianie tylko wskutek okoliczności zewnętrznych, na które Sprzedający nie miał wpływu” - poz. 1541 Rejestru.

Podstawa prawna: kodeks cywilny, kodeks postępowania cywilnego